آشنايي با انواع شيلنگ در خودرو
خودروي شما شامل بسيار زيادي از مايعات و بخار است و جابجايي اين مايعات و بخارها از طريق شيلنگ صورت مي گيرد. تقريباً هر يک از شيلنگ هاي خودرو براي يک هدف منحصر به فرد طراحي شده اند و با قطعات ديگر قابل تعويض نيستند. مايع انتقال شما به نوع خاصي از شيلنگ نياز دارد. فشار مايع مخلوط شده با انواع رسوبات که در شيلنگ جريان مي يابد، فشار مايع مخلوط شده با انواع رسوبات که در شيلنگ جريان مي يابد، به مرور زمان موجب فرسودگي شيلنگ ها مي شوند. اين تصور که مايعات نمي توانند باعث ساييدگي شوند، اشتباه است.
انواع شيلنگ
شيلنگ سوخت کم فشار خودرو
سيستم هاي سوخت کم فشار، در وسايل نقليه با کاربراتور استفاده مي شود، فشار در اين سيستم ها بين 6 تا 10 psi است. بيشتر شيلنگ سوخت از نيتريل سياه با طناب هاي نايلوني بين لايه ها براي استحکام استفاده مي کنند. اين شيلنگ معمولاً براي فشارهاي تا 25 psi مناسب است، در فشارهاي بالاتر از اين مقدار به شلنگ EFI نياز داريد.
شيلنگ سوخت استاندارد قادر به پشتيباني از بنزين، ديزل، بيوديزل، اتانول و نفت است. شيلنگ هاي سوخت بخاربرچسب گذاري شده اند، اگر در برچسب ذکر نشده است که براي سوخت بي خطراست، از آن براي سوخت استفاده نکنيد. يک شلنگ ذوب شده پر از گاز واقعا خطرناک خواهد بود.
شيلنگ سوخت فشار بالا خودرو
شيلنگ کولر خودرو
براي فشارهاي بالاتر يک سيستم EFI، معمولاً psi بر 30-100 تنظيم شده است. گيره هاي مورد استفاده در اين شيلنگ ها بايد منحني باشند، يک گيره استاندارد محرکه صاف مي تواند در شيلنگ بريده شود. درعوض، از گيره هاي منحني طراحي شده براي برنامه هاي اي اف آي استفاده کنيد. البته در کاربردهاي فشار بالاتر بايد به جاي گيره، شيلنگ داراي اتصالات ويژه باشند. اين مورد صرفا براي استفاده در سيستم هاي اي اف آي نيست، شيلنگ اي اف آي بايد فشارهاي بسيار بالاتري را نسبت به شلنگ بخارسوخت استاندارد پشتيباني کند.
شيلنگ هاي خنک کننده در دو مدل وجود دارند.
شيلنگ بخاري خودرو
شيلنگ رادياتور خودرو
اين شيلنگ ها به طور مشابه اي ساخته مي شوند، اما در سايز و اندازه تفاوت واقعي دارند. قطر شيلنگ بخاري به طور کلي ½، تا ¾ اينچ است. شيلنگ بخاري انواع مختلفي دارد، از وزن استاندارد تا سنگين توليد مي شود. شيلنگ هاي سنگين داراي محافظت بيشتري در برابر سايش و آسيب هاي خارجي هستند. تمام شيلنگ هاي بخاري خودرو براي دوام با سيم هاي نايلوني پوشانده شده اند. شيلنگ خنک کننده خودرو براي سوخت ها ايمن نيستند.
شيلنگ هاي رادياتور خودرو نيز سيم پيچي شده اند، اما به شکلي قالب بندي شده هستند. اين شيلنگ ها مي توانند از ? اينچ تا ? اينچ قطر داشته باشند و براي مقاومت در برابر سايش طراحي شده اند. برخي از شيلنگ هاي رادياتور فنرهاي بزرگي در داخل خود دارند تا از فرو ريختن آن ها اطمينان حاصل شود. شيلنگ رادياتور مي تواند با سرد شدن مايع خنک کننده داغ فرو بريزد و خلاء ايجاد کند. شيلنگ هاي رادياتور خودرو از نظر قطر بسيار بزرگتر و حتي نازکتراز شيلنگ بخاري هستند. اغلب، اين شيلنگ‌ها داراي يک فنر پيچ‌دار در داخل هستند تا با تغيير دما از ساييدگي آن‌ها جلوگيري کند.
شيلنگ هيدروليک خودرو
چندين سيستم هيدروليک در اکثر خودروها وجود دارد، اين شيلنگ ها مورد استفاده بسياري از قطعات خودرو مانند فرمان برقي و ترمز است. هر دو به شيلنگ‌هايي با فشار بالا نياز دارند که مي‌توانند 2000 psi يا بيشتر را تحمل کنند.اين شيلنگ ها توسط خودروسواران قابل تعويض هستند، اما تا زماني که تجهيزات خاصي نداشته باشيد، نمي توانيد خودتان آن را نصب کنيد. اين شيلنگ ها داراي اتصالات فشرده مخصوصي هستند که باعث مي شوند که اين نوع شلنگ محکم شود تا فشارهاي بالا را حفظ کنند. اين شيلنگ ها با فولاد بافته شده بين لايه ها اپوشانده شده اند.اين موضوع باعث مي شود شيلنگ بسيار سفت و سخت خم شود و به احتي خم نشوند.شيلنگ هيدروليک بايد هزاران پوند فشار را تحمل کند و براي پشتيباني از آن به اتصالات خاصي نياز دارد. در داخل يک شيلنگ هيدروليک لاستيکي، فولاد بافته شده است تا فشار سيال را تحمل کند. اين باعث مي شود شيلنگ بسيار سفت و سخت خم شود.در اين نوع شيلنگ يک شيلنگ فولادي ضد زنگ جايگزين شيلنگ لاستيکي ضخيم شده است که از يک لوله هسته تفلون که در فولاد ضد زنگ بافته شده استفاده مي کند. اين نوع شيلنگ ها گران تر هستند، اما ماندگاري بالاتري نسبت به ساير شيلنگ ها دارند.
شيلنگ فرمان برقي
شيلنگ برگشت فرمان برقي يک استثناء دراين نوع شيلنگ ها است که تحت فشار زيادي نيست. اين نوع از شيلنگ را مي توان با گيره هاي استاندارد برش داد و محکم کرد. در سيستم هيدروليک که گيربکس اتوماتيک است، در استفاده از اين نوع شيلنگ مايع بايد خنک شود. اين کار از طريق خطوط سختي که به رادياتور متصل مي شوند انجام مي شود. همچنين يک شيلنگ لاستيکي نيز وجود دارد که به عنوان يک اتصال انعطاف پذير عمل مي کند، که در اين صورت شيلنگ مورد استفاده بايد شلنگ هيدروليک باشد. اکثر خودروهاي لوکس داراي شيلنگ ويژه اي هستند که مخصوص وسايل نقليه است، اما بسياري از خودروهاي قديمي فقط از شيلنگ هيدروليک پلاستيکي استفاده مي کنند. اين شيلنگ ها نسبتاً کم فشار هستند.
شيلنگ تهويه مطبوع
سيستم تهويه خودروي شما به شيلنگ هاي فشار بالا نياز دارد. اين شيلنگ مشابه شيلنگ هاي هيدروليک فشار قوي است، اما به جاي لايه فولادي بافته شده، در اين نوع ازنايلون بافته شده براي استحکام و انعطاف پذيري استفاده شده است. شيلنگ هاي تهويه خودرو، مشابه شيلنگ هاي هيدروليک به تجهيزات خاصي براي اتصال اتصالات نياز دارند.اکثر شيلنگ هاي تهويه مطبوع که امروزه استفاده مي شوند سبک سدي دارند که مي تواند براي همه انواع استفاده شود.
دو نوع شيلنگ تهويه وجود دارد.
شيلنگ مانع خودرو
شيلنگ غير مانع خودرو
اين براي دو نوع اصلي مبرد A/C است. نوع مدرن R134a داراي مولکول هاي کوچک تري نسبت به R12 قديمي است. اگر R134a را در شيلنگ بدون مانع R12 قرار دهيد، گاز به آرامي از خود شيلنگ عبور مي کند زيرا مولکول ها بسيار کوچک هستند. مولکول هاي R12 بزرگتر از مولکول هاي شيلنگ هستند، بنابراين به بيرون نفوذ نمي کند. R134a به يک شيلنگ مانعي نياز دارد که از يک آستر پلاستيکي حاوي مبرد استفاده مي کند.
سطح مقطع شيلنگ تهويه نشان مي دهد که شلنگ چقدر ضخيم است. اين شيلنگ در داخل ??/?? اينچ است، اما در خارج تقريباً يک اينچ کامل است. همچنين به بافت محکم‌تر سيم‌هاي نايلوني در مقايسه با شلنگ بخاري توجه کنيد. سطح مقطع شيلنگ تهويه مطبوع نشان مي دهد که شلنگ چقدر ضخيم است. اين شيلنگ در داخل ??/?? اينچ است، اما در خارج تقريباً يک اينچ کامل است. همچنين به بافت سفت‌تر روي تارهاي نايلوني نسبت به شيلنگ بخاري توجه کنيد.
شيلنگ جاروبرقي خودرو
حتي خودروهاي مدرن هنوز از شبکه شيلنگ ها استفاده مي کنند، اما استفاده در خوردهاي لوکس کمتر از خودروهاي قديمي است. خط وکيوم مي تواند لاستيک، پي وي سي يا سيليکون باشد. شيلنگ جاروبرقي قابليت تحمل فشار 25psi را دارد و براي استفاده از جاروبرقي، شيشه‌شوي و سرريز رادياتور طراحي شده است.
شيلنگ هاي خود را چک کنيد
شيلنگ ها در طول زمان در معرض سايش هستند و بايد به طور دوره اي بررسي و تعويض شوند. برخي از شيلنگ ها بايد به طورمنظم تعويض شوند، زيرا بررسي آنها دشوار است، اما برخي ديگر به راحتي قابل تشخيص است که آيا فرسوده شده اند يا خير. شيلنگ هاي سوخت بايد هر پنج سال يکبار تعويض شود. گاهي ممکن است خودروي شما به مدت چندين سال کارکرده باشد و در اين مدت هرگز شيلنگ خودرو را تعويض و جايگزين نکرده باشيد، بايد بدانيد اين مورد اصلا پيامد خوبي ندارد. سوخت خودرو به مرور موجب خوردگي شيلنگ مي شود، اين مورد منجر به افتادن قطعات کوچک در سوخت مي شود که در فيلتر يا در کاربراتور يا سيستم EFI گير مي کند. در نهايت شيلنگ شکافته مي شود.
آزمايش شيلنگ هاي خنک کننده خودرو آسان است. با خنک شدن موتور، شلنگ را بگيريد و فشار دهيد. بايد در برابر فشار دست شما مقاومت کند اما در نهايت شل شود. اگر نرم است، در اسرع وقت آن را عوض کنيد، زيرا نازک است و ممکن است در هر نقطه پاره شود. هر شيلنگي که داراي ترک، هوازدگي يا خراش است بايد تعويض شود.
سيم هاي فرسوده در انتهاي بريده شيلنگ مشکلي ندارد، اما اگر سيم در جاي ديگري مشاهده کرديد، بايد فوراً آن را تعويض کنيد. شيلنگ هاي روغني، به ويژه در نزديکي اتصالات فشرده، بايد به دقت بررسي شوند، زيرا مي تواند نشانه اي از چکه کردن از طريق شلنگ در کاربردهاي فشار بالا باشد. شلنگ هاي برآمده نيز بايد تعويض شوند، زيرا اين نشانه ضعيف شدن ديوارهاي داخلي است. تعويض شيلنگ نسبتاً ساده است، در بيشتر موارد، مقداري مايعات را از دست خواهيد داد که به سادگي تعويض مي شوند. در برخي از کاربردها، به ويژه شيلنگ هاي ترمز، نياز به بررسي مجدد سيستم دارند. تعويض فرمان برقي يا شيلنگ انتقال به اين معني است که بايد سيستم را قبل از پر کردن مجدد با مايع جديد بشوييد تا هر گونه آلودگي از خود تجهيزات تخليه شود.
کاربرد شيلنگ خودرو
همانطور که قبلاً گفنه شد انواع مختلف شيلنگ خودرو وظايفي خاص خود را بر عهده مي‌گيرند. برخي از اين شيلنگ‌ ها براي انتقال مايعات به کار گرفته مي‌شوند. تعداد ديگري از آن‌ها را براي جابجايي هوا به بخش‌هاي مختلف بر روي خودرو نصب مي کنند. در حالت کلي شيلنگ هايي که براي خودروها به بازار عرضه مي‌شوند با هدف جابجايي مايعات توليد شده و عمدتا براي روغن‌ کاري، خنک کاري و يا هيدروليک کاربرد بالايي دارند. در عين‌ حال امروزه انواع مختلفي از شيلنگ خودرو را مي‌توانيد در بازار مشاهده کنيد که هر کدام وظايف خاصي بر عهده مي‌گيرند.
ساختار شيلنگ خودرو
عمدتا براي ساخت شيلنگ خودرو از قاعده‌اي خاص پيروي مي‌شود. معمولا شيلنگ‌ها از ? بخش کلي تشکيل‌ شده‌اند. قسمت اول که شيلنگ‌ها را با لوله‌هاي داخلي توليد کرده و براي منتقل کردن سيالات به کار گرفته مي‌شوند. بخش دوم را به گونه‌اي طراحي مي‌کنند که داراي پوشش بوده و از الياف استاندارد براي تقويت آن‌ها استفاده مي‌شود. قسمت ديگري از انواع شيلنگ خودرو که وظيفه محافظت از لايه‌ هاي ديگر را در مقابله با عوامل آسيب‌ رسان دارد با استفاده از لايه‌هاي خارجي مورد پوشش قرار مي‌دهند. هر کدام از اين شيلنگ‌ها مي‌توانند از استاندارد خاصي بهره‌ مند شوند.
کاربرد شيلنگ ورودي آب بخاري چيست؟
بطور کلي 4 شيلنگ به رادياتور وصل مي شود که يکي از آن ها از بالا، يکي از پايين متصل مي شود. دو شيلنگ ديگر نيز يکي شيلنگ ورودي آب بخاري يا رادياتور، و ديگري شيلنگ خروجي مي باشد. شايد اين سوال در ذهن شما باشد که در هنگام روشن کردن بهاري ماشين، انرژي گرمايي از چه طريق توليد مي شود و وارد کابين خودرو مي شود؟
جواب اين سوال خيلي ساده است. انرژي گرمايي که توسط موتور ايجاد مي شود و ناشي از احتراق داخلي بنزين در داخل سيلندرها مي باشد، توسط رادياتور، طي تبادل گرمايي با موتور دريافت مي شود و مقداري از اين انرژي گرمايي به داخل کابين خودرو منتقل مي شود و سبب گرم شدن فضاي کابين مي شود.
شيلنگ ورودي آب بخاري يا همان آب رادياتور، همواره در معرض دما هاي بالاي آب قرار دارد. در صورتي که در توليد اين نوع شيلنگ از مواد اوليه ي با کيفيت استفاده نشود‌، احتمال فرسودگي اين شيلنگ بسيار زياد است.
معمولا در توليد انواع مختلف شيلنگ هاي داخل خودرو، از يک نوع مواد اوليه استفاده مي شود. لاستيک، مهم ترين و اصلي ترين مواد اوليه اي است که از آن در توليد اين نوع شيلنگ ها استفاده مي شود. لاستيک به دليل مقاومت بسيار بالايي که در مقابل گرما و دما هاي بالا دارد، به عنوان يکي از بهترين مواد اوليه در توليد اين شيلنگ ها شناخته مي شود.
شيلنگ بخاري
مکانيزم و عملکرد شيلنگ بخاري
شيلنگ راست بخاري يک نوع شيلنگ لاستيکي خميده و يک نوع ورودي آب در سيستم گرمايش خودرو محسوب مي شود. به اين صورت که آب گرم رادياتور خودرو را وارد سيستم اتاق کرده و موجب گرم شدن بخاري ماشين مي شود.
متريال (جنس) شيلنگ بخاري
شيلنگ بخاري با دو نوع مواد اوليه به نام هاي EPDM و SBR توليد ميشود. يعني از دونوع مرتيال خوب (EPDM) و معمولي (SBR) در توليد آنها استفاده مي شود.همچنين نخ استفاده شده در اين شيلنگ از نوع 600 سري پلي استر است. در واقع مهمترين تاثير اين نخ که در ساختمان توليد شيلنگ بخاري استفاده شده اين است که باعث جلوگيري از نشتي و هدررفت آب همچين ايجاد حالت ضد يخ بودن براي شيلنگ ذکر شده مي شود.
طول عمر مفيد شيلنگ بخاري
طول عمر شيلنگ بخاري بسته به نوع متريال استفاده شده در اين شلنگ لاستيکي حياتي متغير مي باشد. بدين صورت که اگر در زمان ساخت شيلنگ بخاري از مواد اوليه خوب يا همان کاربرد EPDM استفاده شده باشد معمولا طول عمر اين شيلنگ لاستيکي حدود 4 سال مي باشد. اگر براي توليد شيلنگ بخاري از مواد اوليه معمولي استفاده شده باشد، اين قطعه لاستيکي عمر مفيدي در حدود 6 ماه الي يک سال را تجربه خواهد کرد.
علائم خرابي شيلنگ بخاري
يکي از روش هاي تشخيص خرابي در شيلنگ بخاري، ترک خوردگي در بخش بيروني و قابل مشاهده اين شيلنگ لاستيکي است.هر چقدر اين ترک ها عميق تر و با تعداد بيشتر باشند يعني پوسيده تر و شکننده تر شده است و مي‌بايست هر چه سريعتر نسبت به تعويض اين قطعه لاستيکي اقدام نماييد. علامت بعدي قابل مشاهده براي تشخيص خرابي شيلنگ بخاري ، باد کردن يا همان ورم کردگي نا متوازن بر روي سطح آن است که کاملا مشهود و قابل تشخيص است. مشخصه بعدي خرابي در شيلنگ هاي لاستيکي از جمله شيلنگ بخاري پوسته پوسته شدن يا دوپوست شدن است.
تاثيرات خرابي شيلنگ بخاري
يکي از علائم بارز خرابي شيلنگ بخاري انتقال آب به کف خودرو و به زير پاي راننده است (آب دادن کف ماشين). از ديگر علائم و نتايج خرابي شيلنگ بخاري کم شدن آب رادياتور خودرو مي باشد که اين موضوع خود خطر بسيار زيادي براي موتور ماشين دارد. که در ساده ترين حالت دماي خودرو بالا رفته و اصطلاحا ماشين جوش مي آورد. و مهمترين عارضه خرابي اين قطعه پاشيدن آب داغ روي پاي سرنشينان جلوي خوردو است که خطرناک نيز هست.
تشخيص شيلنگ بخاري مرغوب و نامرغوب
اگر شيلنگ بخاري از مواد اوليه Epdm تهيه شده باشد عموما داراي سطحي شفاف و سيقلي است. در صورتي که اگر همين محصول از مواد پايه Sbr ساخته شده باشد، سطح آن کدر بوده و ديگر آن شفافيت لازم را ندارد.
يکي ديگر از نشانه هاي با کيفيت بودن شلنگ بخاري در صورتي که از مواد epdm ساخته باشد اين است که روي سطح آن خال زدگي وجود ندارد و البته دوپوست هم نيست. دو پوست شدن اصطاحي است که براي شيلنگ هاي لاستيکي مورد استفاده قرار ميگيرد و در اصل به اين معني است که اين شيلنگ لاستيکي مورد نظر کيفيت لازم را ندارد.
نکته قابل توجه براي عزيزاني که قصد تشخيص شيلنگ خوب از شيلنگ بد را دارند و زمان و نور کافي براي ديدن وبررسي محصول مورد نظرشان را ندارند، بو کردن آن است. اصولاشيلنگ هاي لاستيکي مثل شيلنگ بخاري اگر از مواد با کيفيت يا همان EPDM ساخته شده باشد بوي شيرين مي دهد.

تاریخچه:شرکت صنعتی زمان فنر در سال ۱۳۷۵ با هدف تولید انواع فنرهای مفتولی تاسیس گردید.تولیدات این شرکت تا سال ۱۳۸۱ توسط ماشین آلات با تکنولوژی NC و در سایز مفتول ۱ الی ۶ میلیمتر تولید می گردید.در سال ۱۳۸۱ تمامی ماشین آلات تولیدی شرکت به فناوری CNC ارتقاء یافته و به توانایی تولید پیچیده ترین فنرهای مفتولی در سایز ۰٫۱۵ الی ۷ میلیمتر دست یافت.در سال ۱۳۹۰ با راه اندازی فاز دوم کارخانه، تولید فنرهای اکسل با رنج تولیدی ۷ الی ۱۶ میلیمتر به محصولات تولیدی این شرکت افزوده شد.در سال ۱۳۹۴ شرکت موفق به راه اندازی خط تولید فنرهای سوپاپ و فنرهای صفحه کلاچ گردید و هم اکنون با پشت سرگذاشتن رقبای خود، به یکی از تامین کنندگان اصلی صنایع خودروئی، لوازم خانگی، الکتریکی، ساختمانی و … تبدیل شده است.